Ethereum Foundation công bố lộ trình quyền riêng tư end-to-end

Nhóm Nghiên cứu Quyền riêng tư & Khả năng mở rộng (PSE) thuộc Ethereum Foundation vừa công bố một lộ trình mới, nhấn mạnh tiến độ hiện tại và kế hoạch dài hạn nhằm xây dựng khả năng bảo mật và quyền riêng tư end-to-end trên blockchain lớn thứ hai thế giới. Đồng thời, nhóm cũng chính thức đổi tên thành Privacy Stewards of Ethereum (PSE), phản ánh sự thay đổi trọng tâm từ các thử nghiệm mang tính giả định sang giải quyết những vấn đề thực tiễn, hướng tới cải thiện bền vững cho toàn bộ hệ sinh thái.

Theo lộ trình do thành viên Sam Richards biên soạn, Ethereum đang trên con đường trở thành lớp hạ tầng thanh toán toàn cầu. Tuy nhiên, Richards cảnh báo: “Nếu không có quyền riêng tư mạnh mẽ, Ethereum có nguy cơ trở thành nền tảng giám sát thay vì tự do cho thế giới. Nếu Ethereum thất bại trong việc xây dựng quyền riêng tư, nó cũng đồng nghĩa với việc thất bại trong việc bảo vệ những người đang dựa vào nó.”

Ba trụ cột chính của lộ trình

Lộ trình PSE tập trung vào ba mảng trọng yếu:

1. Private writes – giúp các hành động riêng tư trên chuỗi rẻ và liền mạch như các giao dịch công khai.

2. Private reads – cho phép người dùng đọc dữ liệu từ blockchain mà không tiết lộ danh tính hay ý định.

3. Private proving – tối ưu hóa quá trình tạo và xác minh bằng chứng mật mã (zero-knowledge proofs), đảm bảo tính riêng tư và khả năng tiếp cận rộng rãi.

Nhóm PSE cho biết các ưu tiên và sáng kiến cụ thể trong từng mảng có thể thay đổi theo thời gian, nhưng ba định hướng này sẽ duy trì xuyên suốt trong nhiều năm tới.

Các dự án nổi bật trong lộ trình

• Private writes: Nhóm đang phát triển PlasmaFold, một thiết kế Layer 2 thử nghiệm với tính năng hỗ trợ chuyển tiền riêng tư. Proof of concept cho tính năng này dự kiến ra mắt tại hội nghị Devconnect diễn ra ngày 17/11 tại Argentina. Ngoài ra, PSE còn chuẩn bị công bố báo cáo “State of Private Voting 2025” về các nỗ lực bỏ phiếu riêng tư, đồng thời nghiên cứu các giao thức Confidential DeFi nhằm cân bằng giữa quyền riêng tư và tuân thủ pháp lý cho khách hàng tổ chức.

• Private reads: PSE thành lập một nhóm nghiên cứu chuyên về RPC riêng tư, bởi các lời gọi RPC thông thường có thể rò rỉ thông tin cá nhân như địa chỉ IP hoặc tài khoản mà người dùng quan tâm.

• Private proving: Với mục tiêu “prove anywhere”, nhóm phát triển các công cụ giúp tạo bằng chứng không tiết lộ (ZKPs) rẻ hơn và khả thi ngay trên các thiết bị phổ thông.

Sự đồng thuận trong cộng đồng Ethereum

Lộ trình này là kết quả của sự đóng góp ý tưởng từ nhiều bên trong hệ sinh thái Ethereum, bao gồm đồng sáng lập Vitalik Buterin, nhóm Silviculture Society, các thành viên PSE và nhà nghiên cứu độc lập Oskar Thorén.

• Điều gì đang chờ đợi ETH trong tháng 9?
• Nhà đồng sáng lập Ethereum Joseph Lubin: ‘ETH có thể tăng gấp 100 lần từ đây’
• Ethereum Foundation bán 10.000 ETH để tài trợ R&D, quỹ hỗ trợ và từ thiện

Vương Tiễn